گل گاو زبان كه در فرانسه شكوفه آبي تندرستي ناميده ميشود، جزء گياهان بومي گيلان بشمار ميرود و از قديم در بسياري نقاط گيلان به شكل خودرو وجود داشت.
اما با توجه بهاهميت اين گياه دارويي و ارزش اقتصادي آن در سالهاي اخير سازمان جهاد كشاورزي گيلان كشت گل گاو زبان و ايجاد صنايع تبديلي گل گاو زبان را در دستور كار قرار داد.
هماكنون ۵۱۹هكتار از اراضي استان گيلان به صورت دست كاشت به اين گياه اختصاص دارد كه حدود ۲۳۸تن گل گاو زبان از اين اراضي برداشت ميشود.
از اين ميزان زمين زير كشت گل گاوزبان ۴۰۰هكتار در ارتفاعات اشكورات رودسر و بقيه در ارتفاعات تالش واقع شده است.
ارزش ريالي محصول برداشتي اين گياه ۲۸ميليارد و ۶۰۸ميليون ريال است و هم اكنون هر كيلو به قيمت حدود ۱۲۰هزار ريال در بازارهاي مختلف استان عرضه ميشود.
گل گاو زبان از گياهان دارويي و داراي روغني است كه بهعلت خاصيت شفادهندگي از مدتها قبل به خصوص در فرانسه شناخته شده بود.اين گياه داراي شاخههاي توخالي و آبدار است و ارتفاع آن به ۵۰سانتي متر ميرسد.
برگهاي اين گياه نسبتابزرگ و چين خورده به رنگ سبز تيره،تخم مرغي شكل ونوك تيزند كه به طور متناوب بر روي ساقه گياه قرار دارند.تمام سطح گياه پوشيده از كركهاي سفيد و منشعب است.
گلهاي اين گياه در انتهاي ساقه قرار دارد و به رنگ روشن وستاره شكل و ميوه آن به شكل چهار فندق كوچك است.
اين گياه در فرانسه" شكوفهآبي تندرستي" ناميده ميشود،زيرا گلهاي آن به رنگ آبي است و داروي خوبي است براي دهقانان كه معمولا نياز به تنفس بيشتر در هنگام كار كردن دارند.
همچنين اعتقاد بر اين است كه اين گياه قلب را تقويت ميكند.
امروزه ثابت شده كه محصولات حاصل از برگها و پودر اين گياه خاصيت ضد افسردگي دارد و باعث افزايش نشاط روحي ميشود بهطور مثال شربت ساخته شده از پودر اين گياه داراي خاصيت ضدافسردگي و ضداسترسهاي روحي و آرامشبخش و تسكيندهنده قلب است كهاين خصوصيات به دليل داشتن تركيبات موسيلاز در كل اندام گياه است.
از گلها و برگهاي گل گاو زبان ميتوان بهعنوان چاشني در نوشيدنيهاي تابستاني و در سالاد استفاده كرد.مرباي گلهاي اين گياه براي افرادي كهاز بستر بيماري برخواسته و دوران نقاهت را سپري ميكنند وهمچنين براي افرادي كه حالت ضعف دارند بسيار مفيد است.
ميتوان برگهاي گاوزبان را همراه با برگ گل كلم پخت و مصرف نمود و از برگهاي قطعه شده آن درپايان زمان پخت سوپ استفاده كرد.برگهاي تازه گاو زبان نيرو بخش و نشاط آور است.
گل گاو زبان از نظر طب قديم ايران سرد است.دم كرده اين گياه براي از بين بردن سرفه و كاهش تب بسيار مفيداست.سرماخوردگي را بر طرف ميكند،ضماد برگ آن براي رفع ورم موثر بوده و كليهها را تقويت ميكند، همچنين گل و برگهاي آن تصفيهكننده خون است،گل گاوزبان از نظر عناصر معدني به خصوص پتاسيم بسيار غني است.
در طب سنتي اين گياه بهعنوان درمانكننده ذاتالريه شناخته شده و پژوهشگران تاكيد كردهاند كه عصاره آبي گل گاوزبان دارويي موثر و بيخطر براي درمان بيماران مبتلا به اختلال وسواس اجباري است.
گل گاوزبان درخاكهاي معمولي رشد ميكند و تكثيرآن به سه طريق صورت ميگيرد: (۱تقسيم ساقه زيرزميني در بهار ۲)كاشت قطعه در ماسه در پاييز ۳)كاشت بذر گياه در خاك نسبتا حاصلخيزو آفتاب گير.
تاريخ كاشت بذر از اواخر اسفند تا خرداد است چنانچه منطقه داراي زمستان خيلي سرد نباشد عمليات كاشت را ميتوان در پاييز انجام داد كه دراين صورت گياهان سبز شده در ارديبهشت سال بعد به گل مينشينند درحالي كه گياهان كاشته شده در بهار هيچ وقت زودتر از ماه تير گل نميدهند.
مدير جهاد كشاورزي رودسر در اينباره گفت: هماكنون حدود ۴۵۰ هكتار از زمينهاي اين شهرستان زير كشت گل گاوزبان قرار دارد.
مهندس جانبازي ميزان توليد گل گاو زبان در هر هكتار را به طور متوسط ۶۰۰كيلوگرم عنوان و آن را داراي صرفه اقتصادي عنوان كرد.
وي نوع گل گاو زبان كشت شده در اين شهرستان را ايكيوم آمونيوم عنوان كرد و گفت : از هر ۱۰كيلوگرم گل تر يك كيلو گل خشك بدست ميايد.
وي متذكر شد: طرح توسعه كشت گل گاو زبان و ايجاد صنايع تبديلي آن در دست تنظيم است.
كارشناس مسوول گياهان زينتي و دارويي جهاد كشاورزي گيلان گفت: جهاد كشاورزي براي احداث مزارع دارويي مجوز صادر و در صورت داشتن شرايط لازم كشاورز را براي دريافت تسهيلات به بانك معرفي ميكند.
" صادق بلورچي " اظهار داشت : كشت اين گياه دارويي داراي صرفه اقتصادي خوبي است و به كشاورزان توصيه ميشود .
وي افزود: اين گياه جزء گياهان بومي گيلان است و تقريبا در همه مراتع استان يافت ميشود اما زمينهاي كوهپايهاي براي كشت آن مناسب تر است.
رييس سازمان جهاد كشاورزي گيلان نيز كشت اين گياه دارويي مفيد و داراي ارزش اقتصادي را فرصت مناسبي براي كشاورزان اين استان دانست
باهمه اطلاعات داده شده اولا اين محصول تنها درمناطق اشكورات بدست مي آيد ثانيا باتوجه به پشتيباني نشدن روستائيان محصول با قيمت غير واقعي در اختيا رواسته ها قرارمي گيرد لذا اگر اين محصول اينقدر اهميت دارد لاقل به فكر امكانات دراشكورات باشيدتادردرچند آينده كلا خالي ازسكنه نشود تاخبري از گل گاوزبان وبنفشه........ديگر نباشد به اميد آباداني وتوسعه اشگورات رودسر